vrijdag 16 maart 2012

NEPRATEX

Aan het begin van de jaren 70 breekt er een belangrijke periode aan in het ouevre van Thierry Veltman, waarin hij niet alleen van stijl, maar ook van techniek veranderd. Deze verandering is vrij abrupt. Er is geen overgangswerk van zijn hand bekend. De olieverf uit zijn fauvistische periode wordt vervangen door Nepratex.
De Neptratex-verf werd geproduceerd door de firma Vettewinkel waar zijn oma (Bettie Vettewinkel) nog altijd mede eigenaar van was. Nepratex had als groot voordeel dat het geen strepen achter laat op het canvas wanneer er mee geschilderd werd. Een eigenschap die Thierry als een verademing beleefde, omdat hij de penseel streken van olieverf hinderlijk vond in abstracte doeken. Het enige nadeel van Nepratex was dat het enkel in “pastel tinten” geproduceerd werd en de doeken enkel in de kleuren van de Vettewinkel-kleurenwaaier tot stand konden komen. In eerste instantie werden de werken met name in een afgetint rood, roze en groen gemaakt. De rede hiervoor was enkel een theoretische grap; op deze manier waren de doeken volledig grijs als je ze fotografeerde en zwart/wit afdrukte. De ultieme abstractie volgens Thierry. 
            In 1970 sluit Thierry zich aan bij de organisatoren van Visio '70. Visio '70 wilde kunstenaars uit de Drechtsteden een platform bieden door het organiseren van een kunstsalon. Tijdens het organiseren van Visio ’70 ontmoet Thierry Bouke Ylstra. Het werk van Bouke Ylstra maakt grote indruk op Thierry. Ylstra werkt op dat moment aan doeken waarin hij met fijne tekeningen maakt. Omdat Thierry na een periode van geabstraheerd figuratief schilderen met Nepratex toch weer meer figuratieve elementen in het werk toe wil gaan laten, begint hij met het combineren van hele abstracte landschappen waarin hij gedetailleerde tekeningen aanbrengt. Deze schilderijen exposeerde hij in Pictura, waar het werk wisselende reacties oproept. Thierry’s vrije denken wordt opprijs gesteld, maar met de nieuwe weg die hij ingeslagen is neemt hij de nodige risico’s. Het werk is krachtig en vernieuwend, maar wordt daarom moeilijker gevonden en de kritieken lopen erg uiteen; zoals blijkt uit recensies uit die tijd. Over de expositie in schouwburg de Kring wordt geschreven; “De kunstenaar legt in zijn werk een bepaalde vorm van originaliteit. Deze kunstenaar heeft de bedoeling tegelijkertijd figuratieve naast non-figuratieve te verbeelden. Bovendien wijst zijn beperkt kleurenpalet erop – Rood voort bij hem de boventoon – dat hij beweging en rust zo veel mogelijk wil laten samengaan. Hij vermijdt alle schokeffecten die slechts een klap in de ruimte zijn en doordenkt tevoren langdurig wat hij gaat uitbeelden. Al met al is het geen gemakkelijke opgave dit werk juist te waarderen. Ontegenzeggelijk is hier echter sprake van een interessante inzending, die het aandachtig bekijken zeker waard is.” Toch hebben de positieve klanken de overhand en gaat Thierry vol vertrouwen verder op de ingeslagen weg. Ruim 2 jaar zal Thierry in deze stijl blijven werken. Vanwege de goede verkoop maakt het werken met Nepratex een grote productie in hem los. In 1972 zal de Nepratex periode weer even abrupt eindige als deze begonnen was. Thierry besluit de Nepratex te vervangen voor Zwart-wit. Hiermee begint een nieuwe periode die tot eind jaren 70 zal duren.

maandag 20 februari 2012

Zwart-witte meningen in Van Reekum Galerie

Het werk van Thierry Veltman loopt in de jaren enorm uit een; van figuatief naar abstract, van olieverf op doek naar papier en vaak gecombineerd. Ook de thema's wisselen met de jaren. Toch zijn er duidelijke periodes te onderscheiden in het ouevre. Een van de periodes die het langst geduurd heeft is de Zwart-Wit periode (1972-1988).
In het voorjaar van 1972 besluit Thierry op een dag al zijn verf weg te gooien en alleen zijn zwarte en witte tubes te bewaren. Hij koopt grote doeken en begint aan enorme abstracte composities.
De doeken verkopen aanvankelijk goed. De eerste expositie met het nieuwe werk werd binnen een week volledig opgekocht door het kunstfonds van de ABN-amro bank. Ook buiten de exposities om gaat de verkoop goed. Veel verkoop verloopt via Dirck Pleysier; binnenhuisarchitect te Ridderkerk. En omdat het werk van Thierry goed paste in de interieurs die Dirck ontwierp werden veel werken vanuit het atelier verkocht aan de relaties van Dirck Pleysier. Hierdoor is het voor Thierry nog nauwelijks noodzakelijk te exposeren.


Na een jaar volledig in zwart-wit te hebben gewerkt sluipt er toch weer langzaam wat kleur het werk in. In eerste instantie blijft dit beperkt tot donker groen (wat naar zwart neigt), maar dit wordt langzaam uitgebreid met ander donkere kleuren. Ook werkt Thierry weer aan figuratieve penseel-tekeningen op papier. Thema's blijven vrijwel onveranderd. We zien grote architectonische vlakken die doen denken aan betonblokken in een landschap. De compositie wordt zo nu en dan onderbroken door circelvormige structuren die de associatie met glas oproepen, wat het architectonische karakter van het werk versterkt. Daarnaast is er altijd de natuur aanwezig, vaak in de vorm van een graslandschap welke verdrongen lijkt te worden door de kille betonblokken.
De zwart-wit werken en de penseeltekeningen worden veelal naast elkaar geëxposeerd, ondermeer in het Stadsziekenhuis Purmerend. Ook exposeert Thierry in 1974 samen met Louis Schrikkel (schilderijen), Anneke Gladdins (Tekeningen) in De Beyerd Cultuur Centrum Breda. Deze expositie trekt veel aandacht en leidt ertoe dat Thierry uitgenodigd wordt voor een grote solo-expositie in van Reekum Galerij (museum) in Apeldoorn.

Thierry Veltman in gesprek tijdens de opening
De expositie wordt groots opgezet. Er wordt een catalogus samengesteld met een uitgebreide biografie en een van zijn architectonische abstracten wordt in een drie dementiaal object na gebouwd. Cees Buddingh wordt gevraagd het openingswoord te voeren en de catalogus van gedichten te voorzien. Hoewel de sfeer goed is tijdens de opening, geven de woorden die Cees Buddingh spreekt tijdens de opening meteen de moeilijkheid van het werk aan. “Dankzij de laatste technische snufjes voorspellen wij thans ook voor langere termijn; vooruitzichten voor de komende drie generaties; aanhoudend koel”. Ook in de catalogus tekent Cees Buddingh onder een van de uitgestorven abstracte landschappen; “Vraag; is er nog een mens? Antwoord; zeker, volgens de jongste Amerikaanse gegevens is er nog altijd een mens”. Thierry zegt zelf over zijn werk; “De laatste jaren ontwikkelt mijn werk zich in een steeds strakkere vormgeving, die op een of andere manier met iets in contrast staat. De tekening; de oerkracht van de natuur in de sterkste en meest belangrijkste uiting van de beeldende kunst, daartegenover de bedreiging, de schijnverdrukking in een onpersoonlijke vorm met onpersoonlijk materiaal”. Het onpersoonlijke abstracte wordt versterkt door de koude aluminiumlijsten die Thierry om zijn doelen heeft aangebracht. Dat nieuwe werk van Thierry terecht door Cees Buddingh bestempelt wordt tot moeilijk te doorgronden blijkt nogmaal als Buddingh besluit met te stellen dat kunst een kwestie van aderlaten is. “De kunstenaar laat hier echter geen dokter voor komen, maar doet dit zelf”.
Expositie ruimte Van Reekum Galerie
Deze tweestrijd tussen persoonlijk figuratief en onpersoonlijk abstract geeft ook de toeschouwer de nodige moeilijkheden zoals blijkt uit de recensies die op de opening volgen; “Het gebeurd zo nu en dan dat ik een expositie bezoek en dat dit mij van binnen uit helemaal koud laat, ik kan er niet mee uit de voeten. Dat geldt ook voor deze expositie. Een ervaring die me altijd dwars zit. Het geeft het gevoel van tekort schieten, ook van geen recht te kunnen doen aan de onmiskenbaar knappe en terecht ook velen wel rakende en aansprekende kunstenaar. Bij Thierry Veltman voel ik dat gemis dubbel, juist omdat ik het idee heb dat het helemaal aan mij ligt.” (R.K.H.)
Hoewel het werk het publiek in vertwijfeling achter laat houd Thierry voet bij stuk en werkt in deze stijl verder. Meningen over deze periode lopen erg uit een. Toch kan met grote stelligheid gezegt worden dat het werk de toeschouwer niet ongeroerd liet en laat. Vanwege de controverse en het autentieke/monumentale karakter van de schilderijen behoord deze periode nu tot een van de hoogte punten binnen zijn ouevre. Thierry zal tot de tweede helft van de jaren '80 met Zwart-Wit als basistonen blijven werken. En dan zoals de winter die op zijn eind loopt, stopt ook de Zwart-Wit periode. In de jaren '90 is het tijd voor de Lente en de Zomer. Kleurrijker dan ooit is het werk; er wordt zelfs goud aan het pallet toe gevoegt... (wordt vervolgt.)

vrijdag 23 december 2011

Het gezicht van de kunstenaar

Veltman heeft zich in de loop van zijn carriere op vele vlakken begeven, maar heeft daarnaast ook bepaalde thema's laten liggen. Eén van de onderwerpen die hij angstvallig mis heeft proberen te houden is portretkunst. Als we zijn ouvre bekijken komen we in de jaren 60-70 nog geregeld mensfiguren tegen met herkenbare gezichten en gelaatstrekken. Maar in de jaren 80 wordt het werk abstracter; de kleur verdwijnt en de gezichten vervagen. De mensfiguren in het later werk hebben geen herkenbare trekken. Figuren zijn ondergeschikt aan de compositie. In tekeningen van stranden en zwembaden zijn ze enkel nodig om bepaalde lijnen te breken of om opspattend water te veroorzaken.
Anno 2011 geeft Veltman de mens opeens weer een nieuw gezicht. De laatste jaren ontwikkeld het werk zich in een figuratieve realistische weergaven van Thierry's werkelijkheid (nog altijd met veel abstracte componenten. Zoals dit al jaren een terugkerend thema vormt in zijn werk. Werkelijkheid is niet alleen maar figuratief volgens de kunstenaar). In deze nieuwe fase, waarin figuratieve elementen de boventoon voeren, is er opnieuw ruimte voor de mens. Om dit project gestalte te geven en in zekere mate af te bakenen staan leden van Rotary club Johan de Witt (waar Veltman zelf ook lid van is) model. Ze worden gepositioneerd in een abstracte context waaruit figuratieve elementen van naar hen verwijzende voorwerpen opdoemen. Naar verwachting zal de serie halverwege 2012 compleet zijn.

Zelfportret -2011

vrijdag 27 mei 2011

Thierry Veltman

Veltman is een dordtse kunstenaar, wiens werk gekenmerkt wordt door het figuratieve en abstracte elementen binnen een werk. Zijn werk reflecteert de werkelijkheid van de kunstenaar. De weerspiegeling van de Grote Kerk in het water, de bergkammen in de provence, het ongerepte groen van de Biesbosch, alles vindt zijn weerslag en terugkeer in zijn werk. 
Veltman volgde zijn opleiding aan de rijksnormaalschool voor Teekenonderwijs in Amsterdam. Onder leiding van o.a. Dick Lammers, Hens v.d. Spoel en Ploos van Amstel,  groeide hij uit tot een kunstenaar van formaat. Na zijn studie vestigde Thierry zich in Dordrecht. Hier bewoonde hij langetijd het Dolhuis, waar hij zijn eigen galerie "de eikenhouten wenteltrap" opende. Hier exposeerde Veltman zelf, maar liet ook vele studievrienden o.a. Nanko v. Dijk en Gerjan van Veen exposeren. Later betrok Veltman een huis aan de st. Jorisweg, maar verhuisde spoedig daarop naar de Singel 534. Hier woonde hij tot 1988. Momenteel woont de kunstenaar met zijn vrouw Eelke Hoestra aan de Dubbelsteynlaan west 49, in een huis ontworpen door architect Andries Lugten. 

Thierry Veltman heeft in de loop der jaren een veelzijdig ouvre opgebouwd, waarin thema's en stijlen steeds weer blijven verrassen. In de vorm van een web-blog zullen verschillende aspecten van zijn werk aanbod komen en volgen we de actuele werkzaamheden van de kunstenaar op de voet.

Thierry Veltman - 1972